Het tijdschrift “Les Debats” laat vandaag 20 april 1934, bij monde van Jean Ray, z’n licht schijnen op de zaak. Wat weten we tot hiertoe en welke theorieën maken opgang ?
| Raymond Jean de Kremer (Gent, 8 juli 1887 – aldaar, 17 september 1964) was een Vlaams schrijver, die onder de pseudoniemen Jean Ray en John Flanders honderden fantastische verhalen publiceerde. Hij schreef zowel in het Nederlands als in het Frans. |
Zijn er rechters in Berlijn?
Onze Rechtvaardige Rechters zijn ontvoerd! We zouden dwaas zijn om te doen alsof er na deze ontvoering nauwelijks nog rechters over zijn; in dit opzicht staat de Gentse rechterlijke macht boven elke verdenking. Dit is echter geen reden om ons te troosten met de verdwijning van een paneel uit het meesterwerk van de gebroeders Van Eyck, dat onze kathedraal beschut.
“Beschut” is een term die op dit moment nogal ironisch lijkt, dus de Brusselse kranten hebben deze prachtige gelegenheid niet onbenut gelaten om een oud probleem ten berde te brengen: “Het altaarstuk is niet veilig in St Baafs; vertrouw het aan ons toe en wij zullen ervoor zorgen”.
Dit was te verwachten; de interventie van de heer Louis Piérard in de Kamer van Afgevaardigden kon alleen maar de veteranen van een kleine perscampagne aanwakkeren die al bijna voorbij was. We hopen in ons volgende nummer op deze zaak te kunnen terugkomen. Lokale kranten schreven dat de hele Gentse bevolking ontzet is. Ja, ja, we weten dat in de journalistiek een collega altijd ‘sympathiek’ is, een directeur altijd ‘actief’, een geleerde altijd ‘voornaam’ en een menigte altijd… ‘onthutst’.
Er zullen brave mensen zijn die vinden dat er te veel ophef wordt gemaakt over dit ‘schilderij’, maar dat zullen er niet veel zijn, want de meerderheid van de Gentenaars is oprecht ontroerd door deze verdwijning. De speculatie zal zijn verloop kennen …
Er zijn twee stromingen: sommigen geloven dat dit een gewone diefstal is met losgeld als doel; anderen zoeken een oplossing in het verleden van dit werk, dat zo vaak verdeeld is, en geloven in een buitenlandse manoeuvre.
Onze lokale kranten weerspiegelen precies deze twee stromingen: terwijl “La Flandre Libérale” nauwelijks beweegt en zich tevreden stelt – ook al is het ter plaatse – met het reproduceren van de onderzoeken van zijn Brusselse collega’s, is “Le Bien Public” te zien met een activiteit die volgens sommigen uitzinnig is. Wie van de twee clans zal gelijk krijgen? Ondertussen geven we hieronder een artikel weer waarin de heer Jean Ray alle hypotheses onderzoekt die tot nu toe naar voren zijn gebracht, en een brief van een lezer waarin hij zijn volledige scepsis uit over de meningen die worden geuit door de… fantasievolle pers. Deze klaagt over de amateurdetective die de kolommen van zijn krant vervuilt; die, in zijn trots op kennis, klaagt over de onwil van mensen om te getuigen voor de wet.
Natuurlijk, als je de politie vertelt over je vermoedens die later ongegrond blijken te zijn, stel je jezelf dan niet bloot aan een aanklacht wegens smaad die de persoon in kwestie heel goed tegen jou zou kunnen indienen?
Is het dan verwonderlijk dat het geweten van mensen iets minder zwaar weegt dan de steen die elementaire voorzichtigheid op hun tong legt?
Les Débats.
DE ROMAN VAN HET MYSTIEKE LAM.
Een update van het onderzoek.
Na de heiligschennende verminking van het veelluik van de gebroeders Van Eyck volgt de ene lege dag op de andere. De hypnose van de lege lijst die journalisten en politieagenten in zijn greep hield, heeft zich verspreid naar de onwetende massa. Duizenden inwoners, die het altaarstuk nog nooit hebben gezien, komen naar de kapel van Borluut-Vydt om hun valse devoties te doen en wanneer ze terugkeren, hebben ze de gapende lijst gezien, versplinterd aan de rand, kromme nagels en vingerafdrukpoeder… maar praat niet met hen over het meesterwerk zelf: ze hebben het niet gezien. De meester van het uur is de Onbekende Inbreker; het doet me denken aan een verhaal van Andersen, waarin de uiteindelijke winnaar van een grote kunstwedstrijd degene is die het bekroonde werk met grof geweld vernietigt.
Het eerste wat een fervent lezer van het lokale nieuws in Gent doet wanneer hij een van de lokale kranten openslaat, is kijken hoe het onderzoek van de vorige dag, zo niet van de dag, vordert; want het publiek eist dat zowel een gerechtelijk als een journalistiek onderzoek vooruit gaat. Dit tussen haakjes gezegd.
De resultaten van het onderzoek.
We leven in een tijdperk van boekhoudkundige triomf. We leven en zweren bij talloze balansen, ingediend of niet. Laten we proberen, zo goed als we kunnen, om de “must-have” methode toe te passen op dit dossier.
ACTIVA.
I. – Autosporen.
Een auto met vier inzittenden werd gezien om ongeveer 2:30 uur, St Baafsplein.
2. – Een buurtbewoner hoorde een auto luidruchtig starten om ongeveer 4:30 uur, St Baafsplein.
3. – Op ongeveer hetzelfde tijdstip werd een auto gezien, bezet door meerdere mensen, waaronder een dame die met haar zakdoek zwaaide.
4. – Om 2 uur ’s nachts zag een voorbijganger een auto, alle lichten uit, op hetzelfde plein, vlakbij het Vlaams theater. De motorkap was naar de Kruisstraat gekeerd. Hij zag twee mannen geposteerd in de Limburgstraat, vlakbij de kapel Borluut-Vydt. (Gemeld door de “Bien Public”)
Diverse punten.
5. – Mysterieuze waarschuwing die kanunnik Van der Gheyn meer dan een jaar geleden officieel ontving, waarin hij werd gewaarschuwd voor de kans op diefstal.
6. – Rond half één middernacht werd door voorbijgangers een licht gezien in de geplunderde kapel.
7. – De confidenties van de boekhandelaar, of de man die vroeg waar hij het schilderij kon zien… gestolen uit Duitsland.
8. – Ondervraging van buitenlandse toeristen op doorreis in Gent.
9. – De verdachten. Dieven met duidelijk “commerciële” bedoelingen.
10. – De maniak.
11. – De Duitse super-Nazi die een vergeldingsactie of een daad van teruggave aan zijn land wilde uitvoeren.
12. – “Bien Public” onthullingen: Het bestaan van een Duitse occulte politieformatie (Welt-Uhlane), een semi-officiële terroristenloge, opererend in de Berlijnse Friedrichstrasse, met een behoorlijk aantal internationale heldendaden op zijn naam. (Over dit onderwerp verwijzen we de lezer, naar de verslagen onlangs verschenen onlangs in de “Bien Public”)
13. – Diverse sporen. De baan van Antwerpen. Het spoor van Ath. … Brieven, al dan niet anoniem, gericht aan de politie.
PASSIVA.
1. – Het was een “Citax” die goede mensen meenam na een wandeling op een feestelijke avond.
2. – Veel gebrul om niets.
3. – Deze piste is praktisch verlaten.
6. – Tot nu toe is er niets gevonden dat deze bewering bevestigt.
7. – Een naïef verhaal, dat veel kranten voer gaf en kostbare tijd verspilde voor de P.J. (Police Judiciaire).
8. – Een paar saaie en vruchteloze uren voor de P.J. Niets om te onthouden.
9. – Hypothese die verworpen moet worden. De diefstal van zo’n schilderij kan geen commercieel aspect hebben.
10. – Een hypothese die grenst aan het belachelijke. Want de maniak zou gezegend moeten zijn met buitengewone krachten, of een beroep hebben gedaan op de huurlingen van professionele bandieten, wat zeer gevaarlijk voor hem is.
13. – Leeg. Verlaten. Ze zijn verre van talrijk en leren niets.
Maak zelf de balans op.
Het eerste dat nog op het conto van onze oefening moet worden geschreven, is de piste van de auto om 2 uur. (Activa 4)
Het verdient bijzondere aandacht en hier is waarom … Op dat uur was er nog maar één café open op het St Baafsplein en onder de slenterende consumenten had niemand een auto die buiten op hen stond te wachten.
Ook had geen van de buurtbewoners op dat uur een auto geparkeerd op het plein.
Dus wat is het nut van een verlaten auto op deze plek, die goed gelegen is voor een ontsnapping? Het is een grote en snelle auto, goed gebouwd om de buit mee te nemen.
Twee uur is de ideale tijd voor een inbraak: dan kun je de verste grens bereiken, met de beste kans om ongezien weg te komen.
Dan zijn er nog de hypotheses: de supernazi hypothese is degene die de meeste aandacht heeft getrokken van experts op dit gebied. Het lijkt ook de enige die deze onlogische inbraak logisch kan verklaren.
Dan zijn er nog de onthullingen in ‘Le Bien Public’ over de Duitse politieloges. Deze feiten horen niet thuis in detectivefictie, aangezien het bewijs kan worden geleverd. Ik verwijs de lezer naar het vreemde verhaal van wapensmokkel van Luik naar Duitsland via Nederland, dat zo’n twee jaar geleden zo vreemd werd verzwegen en ontmaskerd werd door het Franse neosocialistische tijdschrift “Le Monde”: de aanwezigheid van Duitse politieagenten in België, die zich bezondigen aan duidelijk ongastvrije handelingen, wordt daar aangetoond, met namen en feiten om ze te staven.
Wat betreft de waarschuwing die kanunnik Van der Gheyn kreeg, het is duidelijk dat het ons veel meer doet geloven in de achterbakse actie van een buitenlandse politiek, dan in de opschepperigheid van gewone dieven, die niemand zouden waarschuwen voor hun bedoelingen. Dus dat is waar we zijn.
Het lijkt er dus op dat we naar het Oosten moeten kijken, zonder echter de Duitse regering formeel te kunnen beschuldigen. Het is een bekend feit dat officiële of onofficiële agenten die op duistere missies naar het buitenland worden gestuurd, ‘gedetacheerd in de lucht’ zoals ze zeggen, vrijwel in de steek worden gelaten door hun werkgevers zodra ze een grens oversteken.
De touwtjes van de marionetten worden gehanteerd in Berlijn, dat altijd klaar staat om de touwtjes door te snijden zodra de marionetten in gevaar worden gebracht. We kunnen daarom nooit en te nimmer rekenen op oprechte officiële steun van Duitsland in deze kwestie. Dit zal de taak van de P.J. er waarschijnlijk niet gemakkelijker op maken.
En passant…
Ik denk dat het de moeite waard is om hier een feit te vermelden dat niet onbekend is en dat bijzonder grotesk lijkt;
In 1917 liet een Duitse generaal een deel van het doksaal van de kathedraal van Ieper plunderen, verpakte alles in zestien dozen en stuurde ze naar zijn huis in Duitsland. Sindsdien zijn de zestien missers daar gebleven, ongeopend. Wat we hier hebben is een maniak, enkel voor het bezit.
Ik was van plan om dit artikel te vervolgen met een paar aantekeningen over de werking van de Duits-Nazi Welt-Polizei in Berlijn, die opereerde onder het zelfgenoegzame oog van meester Goering.
Al met al wacht ik liever op een van onze volgende uitgaven om dat te doen, want…
Gedeeltelijk omdat het niet onmogelijk is dat we over een paar dagen het rijk van de hypotheses kunnen verlaten over dit onderwerp, en verder kunnen gaan met beweringen. Zelfs Duitse handlangers kunnen fouten maken!
Jean Ray.
Morgen lezen we nog eens de krant …
