HomeHET TWEEDE HOOFDSTUKLeeftijd & identiteitMea culpa, heren: waar zijn de vrouwen bij Boomager?

Mea culpa, heren: waar zijn de vrouwen bij Boomager?

Soms moet een redactie eens naar zichzelf kijken. Niet te lang, want voor je het weet begin je jezelf belangrijk te vinden, maar toch lang genoeg om te merken dat er iets scheef zit.

Bij Boomager hebben we zo’n moment. Wie onze artikels geregeld leest, zou kunnen denken dat de wereld van de vijftigplusser voornamelijk bevolkt wordt door witte oudere mannen die nadenken over langer werken, vroeger stoppen met werken, fietsen, nostalgie, geld, technologie, politiek, ouder worden en de vraag waarom tegenwoordig werkelijk alles via een QR-code moet gebeuren.

Allemaal boeiende onderwerpen, dat spreekt vanzelf. Alleen zit er een klein statistisch probleem in onze redactionele blik: de helft van de wereld bestaat uit vrouwen en bij oudere leeftijdsgroepen wordt die groep zelfs steeds groter.

Het wordt tijd voor een mea culpa. Niet eentje waarbij wij mannen collectief op de knieën moeten gaan zitten en drie weesgegroetjes moeten prevelen. Wel eentje waarbij we erkennen dat we bij Boomager misschien iets te vaak door een mannelijke bril naar ouder worden kijken.

En laten de nuchtere getallen nu net aantonen dat die bril steeds minder representatief wordt naarmate de leeftijd stijgt.

Heren, de cijfers zijn tegen ons

Op 1 januari 2026 woonden er in België 11.867.634 mensen. Daarvan waren er 6.016.477 vrouw en 5.851.157 man. Er zijn dus sowieso al iets meer vrouwen dan mannen. Bij de 65-plussers wordt het verschil veel duidelijker: in Vlaanderen bijvoorbeeld wonen 821.548 vrouwen van 65 jaar en ouder tegenover 699.970 mannen.

Wie de bevolking per leeftijdsgroep van vijf jaar bekijkt, ziet de verhouding geleidelijk verschuiven. Rond vijftig houden mannen en vrouwen elkaar nog behoorlijk in evenwicht, maar vanaf zestig neemt het aandeel vrouwen toe en na tachtig wordt het verschil bijzonder groot.

Statbel deelt de Belgische bevolking onder meer in groepen van 50-54, 55-59, 60-64, 65-69, 70-74, 75-79, 80-84, 85-89, 90-94 en 95-99 jaar in. Het patroon is onmiskenbaar: hoe hoger de leeftijd, hoe vrouwelijker de bevolking wordt.

Dat heeft uiteraard een eenvoudige biologische verklaring. Belgische vrouwen hadden in 2025 bij de geboorte een gemiddelde levensverwachting van 84,4 jaar, mannen van 80,5 jaar. Wij mannen hebben de voorbije decennia wel enige achterstand ingehaald: in 1997 bedroeg het verschil nog 6,42 jaar, vandaag 3,87 jaar. In Vlaanderen is de kloof zelfs nog wat kleiner, ongeveer 3,4 jaar.

We doen dus ons best, heren. Maar voorlopig winnen de vrouwen nog altijd met bijna vier jaar.

We hebben eeuwenlang beweerd dat wij het sterke geslacht zijn en vervolgens blijven de vrouwen gemiddeld langer over om te bekijken hoe dat experiment is afgelopen.

Wie zijn ze, wat drijft hen?

En dan komen we bij de vraag die Paul Jambers ooit tot een complete televisiestijl verhief: wie zijn ze, wat drijft hen? Wie is de vrouw van 53, 61, 68, 74 of 82 anno 2026?

Dat is meteen een gevaarlijke vraag, want dé oudere vrouw bestaat natuurlijk niet.

Er is de 52-jarige die nog een bedrijf wil beginnen, de 59-jarige die ontdekt dat haar loopbaan nog lang niet afgelopen is, de 63-jarige die na veertig jaar huwelijk beslist dat ze een ander leven wil, de 67-jarige die kleinkinderen opvangt maar tegelijk weigert haar eigen agenda volledig op te offeren, de 72-jarige die opnieuw gaat studeren en de 81-jarige die iedere ochtend vijf kilometer wandelt en geen enkele behoefte heeft aan artikels waarin wordt uitgelegd dat ouderen het vooral rustig aan moeten doen.

Er zijn gehuwde vrouwen, alleenstaande vrouwen, weduwen en gescheiden vrouwen. Er zijn vrouwen met een nieuwe partner en vrouwen die na een lang huwelijk tot hun eigen verbazing ontdekken dat alleen wonen bijzonder aangenaam kan zijn, of net niet. Er zijn heterovrouwen en lesbische vrouwen, vrouwen die hier geboren zijn en vrouwen met wortels in Italië, Marokko, Congo, Turkije, Polen, Spanje of tientallen andere landen.

En er zijn vrouwen die met veel plezier grootmoeder worden naast vrouwen die bij het woord oma eerst willen weten wie precies zo brutaal is geweest hen op die manier aan te spreken.

Dat maakt het onderwerp net interessant.

Een generatie vrouwen die financieel een andere wereld binnenstapte

Eén verandering verdient daarbij bijzondere aandacht: geld. Veel vrouwen die vandaag zestig, zeventig of tachtig zijn, groeiden op met een voorbeeld dat tegenwoordig haast onvoorstelbaar klinkt. Hun moeder werkte vaak niet buitenshuis of stopte met werken wanneer er kinderen kwamen. Het inkomen van de man bepaalde in grote mate de financiële mogelijkheden van het gezin en daarmee ook de vrijheid van de vrouw.

Wie economisch volledig afhankelijk is van een partner, beschikt immers over een heel andere vorm van keuzevrijheid dan iemand met een eigen inkomen, een eigen loopbaan en eigen pensioenrechten.

Daar hebben we de voorbije decennia enorme vooruitgang geboekt. In 2000 had 56 procent van de Belgische vrouwen tussen 20 en 64 jaar betaald werk. In 2025 was dat 69,3 procent. Bij mannen bedroegen die cijfers respectievelijk 75,5 en 76,4 procent. De kloof tussen mannen en vrouwen op de arbeidsmarkt is dus in een kwarteeuw teruggelopen van 19,5 naar 7,1 procentpunt, het kleinste verschil dat ooit in België werd gemeten.

Dat is veel meer dan een economische statistiek. Een eigen inkomen betekent ook een mogelijkheid tot een eigen keuze.

Vrouwen uit de generatie van onze moeders en grootmoeders bleven soms in een huwelijk waarin liefde, verlangen of zelfs elementair respect al lang verdwenen waren, omdat vertrekken financieel nauwelijks mogelijk was. Een scheiding betekende niet alleen emotionele onzekerheid, maar kon ook regelrechte bestaansonzekerheid veroorzaken.

Dat gold uiteraard niet voor ieder huwelijk en evenmin was iedere thuisblijvende vrouw ongelukkig of machteloos. Maar de economische afhankelijkheid was reëel.

De vrouwen die vandaag vijftig of zestig zijn, bevinden zich gemiddeld in een heel andere positie. Ze hebben veel vaker zelf gewerkt, beschikken over een eigen inkomen, hebben eigen pensioenrechten opgebouwd en kunnen daardoor gemakkelijker besluiten dat een relatie die niet meer werkt ook daadwerkelijk mag stoppen.

Dat verandert relaties fundamenteel.

Moeten relaties dan ook langer meegaan omdat wij langer leven?

Daar zit trouwens een interessante vraag in waar we bij Boomager nog uitgebreid op kunnen terugkomen. We leven langer dan ooit. Een koppel dat op zijn vijfentwintigste trouwt, kan tegenwoordig theoretisch zestig jaar of langer samen zijn. Dat is biologisch indrukwekkend, romantisch wanneer het goed gaat en een buitengewoon lange tijd wanneer de vonk ergens rond 1998 is uitgegaan.

Misschien verandert onze grotere levensduur ook onze verwachtingen van relaties. Vroeger betekende samen oud worden vaak dat partners relatief weinig jaren na hun pensionering nog samen hadden. Vandaag kan iemand op zestig na een scheiding nog gemakkelijk twintig, vijfentwintig of dertig jaar leven.

Waarom zou je dan automatisch moeten besluiten dat het resterende, tweede hoofdstuk van je leven al geschreven is? Voor vrouwen speelt financiële onafhankelijkheid daarin een grote rol. Wie over eigen middelen beschikt, kan daadwerkelijk kiezen tussen blijven en vertrekken. Die keuze kan pijnlijk zijn, maar het feit dat ze bestaat, is op zichzelf vooruitgang.

Ook mannen moeten daar misschien aan wennen. Een partner blijft vandaag minder vaak omdat ze moet. Ze blijft omdat ze wil.

En dat is voor een relatie uiteindelijk een veel mooiere basis, al betekent het tegelijk dat we als man af en toe iets meer zullen moeten doen dan één keer per jaar bloemen meebrengen en denken dat de verzekering daarmee opnieuw voor twaalf maanden verlengd is.

De emancipatie is niet afgelopen

We vertellen onszelf graag dat het hele emancipatieverhaal ondertussen min of meer geregeld is.

Vrouwen studeren, werken, worden minister, arts, bedrijfsleider, professor, buschauffeur, schrijver of ondernemer. Ze beheren hun eigen rekening, beslissen zelf met wie ze leven en hoeven in België gelukkig al lang geen toestemming van een echtgenoot meer te vragen om hun eigen bestaan te organiseren.

Prima. Maar maatschappelijke vooruitgang werkt zelden als een lichtschakelaar die je één keer omzet waarna het probleem definitief opgelost is.

De vrouwen die vandaag zestig en zeventig zijn, hebben zelf meegemaakt hoe de verwachtingen veranderden. Ze gingen steeds vaker werken, maar bleven dikwijls tegelijk een groter aandeel van het huishouden, de opvoeding en later de mantelzorg opnemen. Wie een loopbaan tijdelijk onderbrak of jarenlang deeltijds werkte, ziet daarvan soms tientallen jaren later de financiële gevolgen.

Dat is precies waarom pensioenverschillen tussen mannen en vrouwen niet zomaar kunnen worden afgedaan met de gedachte dat iedereen uiteindelijk volgens dezelfde regels wordt behandeld. Wie met een andere loopbaangeschiedenis aan de pensioenlijn komt, eindigt niet noodzakelijk op dezelfde plaats.

En ondertussen werken we allemaal langer

Een ander cijfer zegt veel over onze generatie. In 2000 werkte slechts 26,3 procent van de Belgische 55- tot 64-jarigen. In 2025 was dat opgelopen tot 61,5 procent. Meer dan een verdubbeling in een kwarteeuw. Daar zitten dus ook honderdduizenden vrouwen tussen die veel langer beroepsactief blijven dan hun moeders.

De vrouw van zestig is tegenwoordig niet automatisch iemand die zich stilaan terugtrekt uit het maatschappelijke leven. Ze kan nog midden in haar carrière zitten, voor ouders zorgen, kleinkinderen hebben, sporten, reizen, daten, opnieuw studeren en zich ondertussen afvragen hoe de overheid precies verwacht dat al die activiteiten in één week passen.

Misschien moeten we daarom ook ophouden ouder worden voornamelijk te beschrijven in termen van wat mensen verliezen. Er komt ook vrijheid bij. Kinderen verlaten het huis. Een hypotheek kan stilaan verdwijnen. Een carrière hoeft niet langer uitsluitend in het teken van promotie te staan. De behoefte om iedereen tevreden te houden vermindert bij veel mensen spectaculair.

Bij sommige vrouwen schijnt dat laatste zelfs een van de aangenaamste bijwerkingen van ouder worden te zijn.

En gezondheid?

Ook daar hebben we reden om de vrouwelijke blik veel nadrukkelijker mee te nemen. Vrouwen leven gemiddeld langer dan mannen, maar langer leven betekent niet automatisch langer gezond leven. Bovendien weten we intussen dat bepaalde ziekten en symptomen zich bij vrouwen anders kunnen manifesteren dan bij mannen, terwijl medisch onderzoek historisch lange tijd sterk op het mannelijke lichaam gericht was.

En dan is er natuurlijk de menopauze, een fase die ongeveer de helft van de mensheid meemaakt en waarover de andere helft eeuwenlang voornamelijk wist dat vrouwen het soms warm kregen.

Het lijkt mij redelijk te stellen dat daar nog enige journalistieke onderzoeksruimte beschikbaar is.

Want de overgang raakt niet alleen het lichaam. Hij kan samenvallen met kinderen die het huis verlaten, ouders die zorg nodig krijgen, veranderingen in seksualiteit, relaties die worden herbekeken en een carrière die net op haar hoogtepunt zit. Daar zitten verhalen genoeg.

Misschien moeten wij mannen vooral eens luisteren

En daar komt onze eigenlijke mea culpa. We hoeven bij Boomager niet plots uitsluitend vrouwen aan het woord te laten en mannen preventief van de website te verwijderen. Daarmee zouden we het probleem alleen in de tegenovergestelde richting oplossen. Maar we kunnen wel beter kijken.

En vooral beter luisteren.

Hoe ervaart een vrouw van 55 haar lichaam? Wat wil ze nog van haar carrière? Wat betekent financieel onafhankelijk zijn? Hoe verandert verlangen na vijftig? Wat gebeurt er wanneer een huwelijk na dertig of veertig jaar eindigt? Hoe is het om op zestig opnieuw verliefd te worden? Wat betekent alleen wonen wanneer je dat zelf kiest en wat betekent het wanneer je partner overlijdt? Hoe zwaar weegt mantelzorg? Hoe belangrijk zijn vriendinnen? Hoe verandert de band met volwassen kinderen? Hoe kijkt een vrouw van tachtig terug op een wereld waarin ze als jong meisje mogelijkheden niet had die haar kleindochter vandaag vanzelfsprekend vindt?

En misschien is er nog een veel gevaarlijker vraag. Wat vinden vrouwen van vijftigplus eigenlijk van de mannen van vijftigplus? Daarover zullen we de resultaten publiceren zodra de hoofdredactie voldoende emotioneel voorbereid is.

Dus dames: vertel het ons

Daarom willen we de komende tijd bij Boomager meer verhalen brengen waarin vrouwen niet alleen onderwerp zijn, maar zelf spreken. Geen speciale vrouwenhoek. Geen roze rubriek. Geen jaarlijkse vrouwenspecial tussen Internationale Vrouwendag en Moederdag. Nee, gewoon verhalen over ouder worden waarin de werkelijkheid beter weerspiegeld wordt.

We willen vrouwen spreken die opnieuw begonnen zijn, vrouwen die zijn blijven werken, vrouwen die stopten, vrouwen die opnieuw verliefd werden, vrouwen die bewust alleen leven, vrouwen die ondernemen, reizen, zorgen, sporten, schrijven, protesteren, genieten en twijfelen.

Vrouwen met verschillende achtergronden, verschillende huidskleuren, verschillende levens en verschillende overtuigingen. Want wanneer Boomager over vijftigplussers wil vertellen, kan het moeilijk volstaan dat voornamelijk oudere witte mannen uitleggen hoe het zit.

Dat hebben oudere witte mannen trouwens al enkele eeuwen behoorlijk uitgebreid gedaan. Misschien is het tijd om de microfoon af en toe door te geven. En wij? Wij zullen luisteren. We kunnen tenslotte moeilijk anders. Volgens de statistieken zijn de vrouwen uiteindelijk toch met meer.

Bronnen en meer informatie

De cijfers in dit artikel zijn afkomstig van Statbel, het Belgische statistiekbureau. Wie de cijfers zelf wil bekijken of verder uitpluizen, kan terecht op deze pagina’s:

  • Bevolking naar leeftijd, geslacht en woonplaats – be.STAT
    De officiële databank van Statbel waarin de Belgische bevolking kan worden bekeken volgens leeftijdsgroep, geslacht, gewest en andere kenmerken.
    Bekijk de bevolkingscijfers bij Statbel
  • Levensverwachting in België – cijfers 2025
    In 2025 bedroeg de gemiddelde levensverwachting in België 82,5 jaar: 84,4 jaar voor vrouwen en 80,5 jaar voor mannen.
    Bekijk de cijfers over levensverwachting bij Statbel
  • Werkgelegenheid van vrouwen en 55-plussers – cijfers 2025
    Statbel brengt hier onder meer de sterke stijging van de arbeidsparticipatie van vrouwen en oudere werknemers in kaart. In 2025 werkte 69,3 procent van de vrouwen tussen 20 en 64 jaar, tegenover 56 procent in 2000. Bij de 55- tot 64-jarigen steeg de werkgelegenheidsgraad van 26,3 procent in 2000 naar 61,5 procent in 2025.
    Bekijk de arbeidsmarktcijfers bij Statbel

Ik ben behoorlijk tevreden met dit artikel, al zeg ik het zelf. Toch was ik benieuwd wat onze virtuele AI-redactrice Aurélie ervan dacht. U vindt haar ongezouten en soms pijnlijke impressie HIER.

NIEUW! KOERSKLAP

- ONZE EXCLUSIEVE REEKS -spot_img

Abonneer je op ons Gratis Magazine en ontvang elke woensdag de beste info, tips en leuke acties in jouw mailbox

Leestips

Wat is een boomager? Geen leeftijd, maar een mentaliteit

Wat is een boomager en waarom herkennen zoveel vijftigplussers zich niet langer in woorden als senior of bejaarde? In dit tweede fragment uit het e-book Waarom ouder worden minder erg is dan je denkt beschrijft Stefaan Van Laere met het nodige relativeringsvermogen een generatie die actief, nieuwsgierig en ondernemend in het leven blijft staan. Een boomager is immers geen leeftijdscategorie, maar een mentaliteit.

Creatief en bipolair

spot_img
Rechtvaardige-Rechters retabel

11 april 1934 – De Rechtvaardige Rechters, het mysterie ontrafeld

In 1934 pleegde men een van de grootste kunstdiefstallen in de Belgische geschiedenis: de diefstal van "De Rechtvaardige Rechters", een paneel van het wereldberoemde...